| |
Gebekikte risk faktörleri
RİSK FAKTÖRÜ NEDİR?
Gebelikte başlayan ve doğum eyleminden lohusalık döneminin bitimine kadar
olan dönemde anne adayının kendisini ya da bebeğini ilgilendiren muhtemel
normaldışı durumların ortaya çıkma olasılığı her anne adayı için eşit
değildir.
Gebelikte anne adayının kendisiyle ve/veya bebeğiyle ilgili normaldışı
durumların ortaya çıkma olasılığını artıran faktörlere GEBELİKTE RİSK
FAKTÖRLERİ adı verilir.
Örnek 1: 35 yaşından daha ileri yaştaki bir anne adayının
kromozomal anomalili (Down sendromu gibi) bebek doğurma riski artmıştır. Bu
bağlamda "ileri yaş", kromozom anomalisi olan bir bebek doğurma açısından
mutlak bir risk faktörüdür.
İleri anne yaşı diğer bazı normal dışı durumların ortaya çıkması
açısından da risk faktörüdür. Burada tek örnek olarak kromozom anomalisi
verilmiştir.
Örnek 2: Gebelik öncesinde tanısı konmuş diyabeti olan bir anne
adayının bebeğinde anomali ortaya çıkma olasılığı ve kendisinde de
preeklampsi gelişme olasılığı bu hastalığı olmayan bir anne adayına göre
belirgin bir şekilde artmıştır. Bu bağlamda "gebelikte diyabet" anomalili
bir bebek doğurma ve preeklampsi gelişimi açısından istatistiksel olarak
mutlak bir risk faktörüdür.
Gebelikte diyabet diğer bazı durumların ortaya çıkması açısından da risk
faktörüdür. Burada örnek olarak anomalili doğum ve preeklampsi gelişimi
verilmiştir.
Yaşanmakta olan ya da yaşanacak bir gebeliğe ait risk faktörlerinin büyük
bir kısmı anamnez (doktor tarafından yapılan sorgulama) esnasında ortaya
çıkarılabilir.
Risk faktörleri gebeliğin başından beri sabit bazı faktörler olabilir (ileri
anne yaşı, ya da daha önce ölü doğum yapmış olmak gibi), gebeliğin erken
dönemlerinde ortaya çıkarılabilir (tanısı konamamış hipertansiyon, erken
dönemde geçirilen kanamalar gibi), ya da gebeliğin ileri dönemlerinde ortaya
çıkarılabilir (gebeliğe bağlı hipertansiyon, intrauterin gelişme geriliği
gibi).
Risk faktörlerinin gebe kalınmadan önceki dönemde belirlenmesi, önlem
alınması açısından en iyi sonuç verir. Zira risk faktörlerinin önemli bir
kısmı kontrol edilebilir (sigarayı bırakmak, anemi (kansızlık) tedavisi
görmek, kronik hipertansiyon ya da diyabetin kontrol altına alınması gibi).
Kontrol edilemeyen risk faktörleri için ise daha sık doktor kontrolleri
yapılarak henüz risk gerçekleşmeden önlem alınmaya çalışılabilir (daha
önceden ölü doğum yapmış bir anne adayının bebeğinin iyilik durumunun sık
olarak değerlendirilmesi ve gerektiği durumlarda müdahale edilmesi gibi)
Gebeliğinizde sorgulamayla ya da muayeneyle saptanmış belli bir risk
faktörünün olması, o riskin gerçekleşeceği anlamını taşımaz, yalnızca riskin
yükseldiğini gösterir. Benzer bir şekilde risk faktörü olmaması,
gebeliğinizin tümüyle sorunsuz seyredeceği anlamını taşımaz, ancak
gebeliğinizin sorunsuz seyretme olasılığının yüksek olduğunu gösterir.
Gebelikte risk yaratması muhtemel faktörler ve bu faktörlere bağlı olarak
ortaya çıkabilecek riskler bu bölümde özetlenmiştir:
Anne adayıyla ilgili risk faktörleri
Baba adayıyla ilgili risk faktörleri
Genel risk faktörleri |
|
