| |
Mini haplar
Yeni jenerasyon (düşük doz) doğum kontrol hapları
Doğum kontrol hapları yaklaşık 40 yıldan beri kadında gebeliği önlemede
kullanılan ve gebeliği önleme başarı oranları oldukça yüksek olan
ilaçlardır. Gebeliği önlemedeki başarı oranı spiral, prezervatif, takvim
yöntemi, geri çekme gibi yöntemlerle karşılaştıramayacak kadar yüksektir.
1960 yılında ilk kullanıma sunulduklarında oldukça yüksek dozda hormon
içeren bu ilaçlar zaman geçtikçe değişime uğramışlar, ilk kullanılan
östrojen dozu olan 50 mikrogram daha sonra 35 ve hatta 30 mikrograma kadar
düşürülmüştür. Östrojen dozundaki azalmanın gebelikten koruyucu etkiyi
azaltmadığının gözlenmesi üzerine araştırmalar hapların içindeki dozun daha
da azaltılıp azaltılamayacağı üzerine yoğunlaştırılmıştır.
Günümüzde en yeni jenerasyon doğum kontrol haplarının içinde artık 20
mikrogram östrojen bulunmakta ve bu dozu içeren hapların koruyuculukları
daha yüksek doz içerenlerle eşit bulunmaktadır.
Ülkemizde şu anda hem 50 mikrogram, hem 35, hem 30 hem de 20 mikrogram
östrojen içeren ilaçların tümü bulunmaktadır. 50 mikrogramlıklar artık doğum
kontrol amacıyla değil başka amaçlara yönelik olarak kullanılırken diğer
dozlar kadının bünyesel özelliklerine göre doktorlar tarafından gebelikten
korunmak isteyen kadınlara reçete edilmektedir.
Doktordan doktora değişmekle beraber doğum kontrol amacıyla reçete edilen bu
ilaçlarda çoğu doktor en düşük doz içeren ilaçları reçete etmektedir. Bazı
durumlarda önceden daha yüksek doz ilaçla korunan kadınlara da daha düşük
dozlu haplara geçiş imkanı sunulabilmektedir.
En düşük dozu içeren hapların daha yüksek doz içerenlere göre çok sayıda
avantajı vardır:
Bunlar arasında en önemlileri bulantı, baş ağrısı, kilo alma, ruh hali gibi
değişikliklerin daha düşük oranda gözlenmesidir. Ancak düşük doz haplar
yüksek dozlulara göre daha yüksek oranda lekelenme tarzında kanamalara yol
açabilmektedir. Bu yan etki ise genellikle 4 kutuluk kullanımdan sonra
ortadan kalktığından büyük bir dezavantaj olarak görülmeyebilir.
Çocuk doğurmamış genç bir kadının gebelikten korunması için günümüzde en
etkili ve en uygun yöntem doğum kontrol hapıdır. Jinekolojik değerlendirme
sonucunda kadının düşük doz ilaçlardan fayda görüp görmeyeceği anlaşılacak
(ki bu büyük bir olasılıktır) ve yan etki profili daha az olan bu haplarla
etkili bir korunma yöntemi sağlanabilecektir.
Unutmayın:
Doğum kontrol haplarının muhtemel olumsuz etkileri konusunda halk arasında
söylenenlerin çoğu yüksek doz östrojen içeren haplar zamanında üretilmiş
hurafelerdir.
Tek bir istenmeyen gebeliğin bile kadın üzerindeki ruhsal ve bedensel
olumsuz etkileri, yıllar boyu doğum kontrol hapı kullanımında oluşması
muhtemel (ve çoğu hurafe olan) istenmeyen etkilerden muhtemelen çok daha
fazladır...
|
|
